Posts Tagged With: Wilno

Pogadanki wileńskie, część druga

Czas na ciąg dalszy wędrówki po Wilnie. W czasie mojego „maratonu” w pierwszy dzień udało mi się sporo zobaczyć. Mimo, że niewierzący, zawsze z wielką ochotą zwiedzam kościoły, przyciąga i urzeka mnie spokój i cisza panujące w środku. Pierwszym zabytkiem była bazylika Św. Piotra i Pawła na Antokolu (dzielnica Wilna). Pierwszy drewniany kościół na tym miejscu zbudowany był za panowania Władysława Jagiełły, spłonął pod koniec XVI wieku, a odbudowany dotrwał tylko do 1655r. kiedy to ponownie został zniszczony, tym razem przez Rosjan. Budowę w dzisiejszej postaci rozpoczęto w 1668 roku a zakończono w 1684 roku, a fundatorem był hetman wielki litewski Michał Kazimierz Pac. Z ciekawostek zasługujących na wzmiankę jest kryształowy żyrandol w kształcie łodzi (jest pamiątką zatonięcia podczas transportu ołtarza głównego o kryształowych kolumnach zamówionego przez Paca we Włoszech) oraz umieszczony w kruchcie wielki bęben litewski (litaur) przywieziony przez hetmana Paca spod Chocimia po bitwie w 1673r. (tego niestety nie widziałem, bo w czasie pobytu nie wiedziałem o nim, bo na pewno znalazłbym sposób, żeby go zobaczyć). Wnętrze naprawdę robi wrażenie, polecam również obejście bazyliki dookoła, bo pełno tam (zresztą jak w całym Wilnie) polskich śladów. W latach 1951-1989 kościół pełnił funkcję galerii obrazów, ale to często spotykana sytuacja na Litwie, że kościoły w czasach komunistycznych były wykorzystywane jako np. magazyny.

Bazylika Św. Piotra i Pawła na Antokolu

Bazylika Św. Piotra i Pawła na Antokolu

Wnętrze bazyliki ze wspomnianych żyrandolem w kształcie łodzi

Wnętrze bazyliki ze wspomnianych żyrandolem w kształcie łodzi

Polski "ślad" na murze bazyliki

Polski „ślad” na murze bazyliki

Następnym przystankiem było Muzeum Adama Mickiewicza, znajdujące się w domu, w którym nasz wieszcz mieszkał i tworzył. Do muzeum udało mi się dotrzeć przed dużą wycieczką z Polski, z którą to później się „ścigałem” do kolejnych zabytków 🙂 Kolejny dowód na to, że można sobie wszystko samemu zorganizować i zobaczy się dokładnie to samo co na zorganizowanej wycieczce, bez konieczności bycia przepędzanym z miejsca na miejsce. Ale każdy zwiedza jak mu pasuje.

Tablica nad wejściem do Muzeum

Tablica nad wejściem do Muzeum

Panowie w muzeum (z cudownym akcentem wileńskim) zapytali czy jestem sam (chyba jednak regułą są grupy), na co ja odpowiedziałem, że tak, ale że nie tracę nadziei 🙂 Ostrzegli mnie, że gdybym wybierał litewską dziewczynę, to mam brać lżejszą, bo, zgodnie z litewskim zwyczajem, trzeba pannę młodą przenieść przez most (co zresztą widziałem koło zamku w Kownie) 😀

Będąc w tym samym czasie co polska wycieczka, mimochodem słuchałem pana przewodnika, opowiadającego różne ciekawostki z życia naszego wieszcza (w domu tym m.in. napisał „Grażynę”). Gorąco polecam Muzeum, bo wstęp nie jest drogi, a można dowiedzieć się czegoś nowego. Muzem nie jest bardzo duże, więc się nie zanudzicie.

Maska pośmiertna Adama Mickiewicza

Maska pośmiertna Adama Mickiewicza

Przy tym biurku i na tym krześle Mickiewicz tworzył w Wilnie

Przy tym biurku i na tym krześle Mickiewicz tworzył w Wilnie

Oryginalna tablica z początku XX wieku

Oryginalna tablica z początku XX wieku

Po drodze do obrazu Panny Świętej, co „…w Ostrej Bramie Świecisz…” zajrzałem do przepięknego kościoła św. Anny, który to tak przypadł do gustu Napoleonowi, że żałował, że nie może go przenieść do Paryża. Ufundowany przez Aleksandra Jagiellończyka na przełomie XV i XVI wieku jako kaplica przy klasztorze bernardynów, kościół był kilkakrotnie odbudowywany po pożarach. Przepiękne wnętrze zatrzymało mnie na chwilę (aż do nadejścia polskiej wycieczki :)). Tuż obok kościoła znajduje się pomnik Adama Mickiewicza.

Kościół św. Anny (po lewej) a w głębi kościół św. Franciszka i św. Bernarda

Kościół św. Anny (po lewej) a w głębi kościół św. Franciszka i św. Bernarda

Wnętrze kościoła św. Anny

Wnętrze kościoła św. Anny

Wnętrze kościoła św. Franciszka i Bernarda

Wnętrze kościoła św. Franciszka i Bernarda

Pomnik Adama Mickiewicza

Pomnik Adama Mickiewicza

W końcu nadszedł czas na Ostrą Bramę. Pani Wala z Muzeum Sikorskiego ciągle powtarza, że ona modli się tylko do Panny Ostrobramskiej 🙂 Odniosłem dziwne wrażenie, że Matka Boska Ostrobramska znajduje się bliżej ludzi niż Częstochowska. Nie ma dzikich tłumów jak na Jasnej Górze, ludzie przechodząc klękają i żegnają się znakiem krzyża. Można podejść do obrazu na bardzo bliską odległość, czułem się trochę onieśmielony stojąc przy obrazie, ale chwilę zadumy zrujnowało nadejście sandałowców w skarpetach…

Ostra Brama

Ostra Brama

Obraz z bliska

Obraz z bliska

Krótki spacerek dzieli Ostrą Bramę od kościoła św. Kazimierza. Cudownie odnowiona fasada i bogate wnętrze sprawiły, że zamyśliłem się na chwilę nad dawną potęgą Rzeczypospolitej, kiedy to arystokracja miała pieniądze i chęci, żeby fundować takie arcydzieła. Kościół zbudowany w pierwszej połowie XVII wieku spłonął w czasie najazdu rosyjskiego w 1655r. Pożar jeszcze dwukrotnie niszczył kościół. Wojska napoleońskie urządziły w nim skład zboża, a od 1839 do 1917 roku kościół był zamieniony na prawosławny. Od 1963 roku znajdowało się tam… Muzeum Ateizmu (przykład radzieckiego poczucia humoru). W 1991r. obszerna krypta z początku XVII wieku została odkryta pod ołtarzem głównym. Zobaczyć w niej można interesujące czarne i ciemnoniebieskie rysunki, formujące ukrzyżowanie i zmartwychstanie Jezusa, Maryję Dziewicę, a także modlących sie mnichów. Rysunkom tym towarzyszą podobnie wykonane napisy po łacinie.

Kościół św. Kazimierza

Kościół św. Kazimierza

Wnętrze

Wnętrze

Rysunek Jezusa w krypcie

Rysunek Jezusa w krypcie

Na tym skończyło sie moje zwiedzanie w ten dzień, musiałem biec na spotkanie z moim gospoodarzem z CS. Renata zabrała mnie na pyszny litewski obiad, zupa grzybowa w chlebku i cepeliny – kluski wypełnione farszem mięsnym ze skwarkami (nazwa wzięła się z podobieństwa tych klusek w wyglądzie do sterowców Zeppelin). Na zakończenie dnia, po pysznym piwku niepasteryzowanym, Renata pokazała mi Pałac Prezydencki od strony chyba mało popularnej wśród turystów.

Pałac Prezydencki - widok od tyłu

Pałac Prezydencki – widok od tyłu

Był to bardzo intensywny dzień, pokonałem pieszo 25 kilometrów i nogi niemalże odmówiły mi posłuszeństwa na drugi dzień. Kolejny odcinek eskapady wileńskiej już wkrótce.

Bibliografia:

http://pl.wikipedia.org/wiki/Kościół_św._Anny_w_Wilnie

http://pl.wikipedia.org/wiki/Kościół_św._Piotra_i_Pawła_na_Antokolu_w_Wilnie

Categories: Podróż | Tagi: , , , , , , , , , , , | Dodaj komentarz

Pogadanki wileńskie, część pierwsza

Dzisiaj pierwszy wpis z Wilna – piszę pierwszy, bo będzie więcej 🙂

Zatrzymałem się u Renaty z Couchsurfing. Odebrała mnie wieczorem z lotniska (koło którego rozłożony jest tabór cygański – podobno miejscowi zaopatrują się tam w różne substancje odurzające 🙂 ) i udaliśmy się do jej mieszkania. Idąc przez podwórka złapałem się na tym, że się uśmiecham i doszedłem do wniosku, że te podwórka wyglądają bardzo swojsko – są otoczone brzydkimi blokami – perełkami sowieckiej myśli budowlanej. Zapewne nasi architekci brali projekty z Rosji w tamtych czasach 🙂 Jest jednak jedna zasadnicza różnica między blokami polskimi a litewskimi – nasze są ocieplane, malowane, całkiem nieźle się prezentują jednym słowem, a litewskie? Niemalże ruiny – nie widziałem żadnego starszego bloku (zbudowanego więcej niż 20 lat temu) w Wilnie i Kownie, który nie byłby odrapany, z balkonami trzymającymi się na słowo honoru.

Mała próbka litewskiego budownictwa

Mała próbka litewskiego budownictwa

Moim głównym celem było skontaktowanie się z p. Haliną Jotkiałło (zaczyna się jak opowieść szpiegowska) i przekazanie jej czegoś od pani Wali (z którą „robię” piątki w Muzeum Sikorskiego). Obie panie poznały się w Londynie, kiedy to pani Halina przyjechała z występami zespołu z Wilna. Pani Halina mieszka w pewnym oddaleniu od centrum, więc postanowiłem się do niej przejść wzdłuż Wilii  i przy okazji zobaczyć to owiane tajemnicą Wilno (tamtego dnia zrobiłem jakieś 25km na piechotę, nie muszę Wam chyba mówić, że „troszeczkę” mnie nogi na drugi dzień bolały 🙂 ).

I następny...

I następny…

Mam nadzieję, że poziom muzyczny na Litwie prezentuje się lepiej niż budynek Akademii Muzycznej...

Mam nadzieję, że poziom muzyczny na Litwie prezentuje się lepiej niż budynek Akademii Muzycznej…

Już powyżej opisałem moje estetyczne doznania (tudzież ich brak 🙂 ) na widok budownictwa mieszkalnego na Litwie, więc nie będę się powtarzał. Słyszałem przed wyjazdem od kilku ludzi, jakie to Wilno piękne i tak, starówka jest przepiękna, ale wystarczy wyjść poza Stare Miasto i ręce opadają.

Nasi tu byli!

Coś pozytywnego – Nasi tu byli!

Na pierwszym planie były pracodawca pani Haliny, choć pisała ona również dla innych gazet

Na pierwszym planie były pracodawca pani Haliny, choć pisała ona również dla innych gazet

Ale wracając do pani Haliny – jest Ona emerytowaną dziennikarką polską (pracowała mi.in. dla „Kuriera Wileńskiego”, dawniejszego „Czerwonego Sztandaru”), która całe swe życie spędziła w Wilnie. Jej mąż, Jerzy Surwiło, był bardzo zasłużonym dziennikarzem, pisarzem i działaczem na rzecz polskości. Zawód dziennikarki oraz funkcje pełnione przez jej męża sprawiły, że pani Halina bywała zapraszana na różne uroczystości gdzie poznała wiele osobistości sceny artystycznej i politycznej. Do poznanych należeli m.in. Ryszard Kaczorowki (ostatni Prezydent RP na Uchodźstwie), Prezydent Kaczyński z małżonką czy Jerzy Waldorff. Z Prezydentem Kaczyńskim wiąże się ciekawa historia. A mianowicie w roku 2005 w trakcie swojej wizyty Prezydent Kwaśniewski wraz z Prezydentem Valdasem Adamkusem odsłonili przy wejściu na Cmentarz Bernardyński w Wilnie tablicę informującą, że prace są prowadzone pod egidą Fundacji Adama Mickiewicza, której patronują prezydenci Litwy i Polski (choć podobno Litwini nie dorzucili się za wiele). Otóż w trakcie swojej prezydentury, kiedy Prezydent Kaczyński pojechał do Wilna, powiedział, że jeśli tablica nie zostanie usunięta, on sam na cmentarz się nie uda i cofnie wszelkie wsparcie finansowe. Wynikiem tego jest nowa tablica, której zdjęcie mozecie podziwiać poniżej. I nie, nie jest moim celem oczernianie ś.p. Prezydenta Kaczyńskiego, przytoczyłem tę opowieść, bo sporo czasu spędziliśmy rozmawiając o Cmentarzu (pani Halina poznała też ś.p. Andrzeja Przewoźnika, ówczesnego sekretarza Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, który to jest w większości odpowiedzialny za odrestaurowanie Cmentarza Bernardyńskiego i wielu innych).

Nowa tablica przy wejściu na Cmentarz Bernardyński

Nowa tablica przy wejściu na Cmentarz Bernardyński

Popołudnie minęło miło i szybko, przy winie i na rozmowie. Podłapałem też parę słów w wileńskim polskim. I tak na szczura mówi się paciuk, sucelna robota to robota wykonana bardzo precyzyjnie, na świnię mówi się parsiuk a na pieska – psiuczek. Do rozpędzonej w kierunku sadzawki dziewczynki mama krzyknęła ostrzegawczo: „Anna, nie  spieszaj sie a to woda wpadni do gęby” 😀

Słuchając pani Haliny opowiadającej o starym Wilnie i „starych Polakach” łatwo było wczuć się w dawne klimaty. Muszę przyznać, że życie Polaków na Litwie to zupełnie inny wymiar rzeczywistości. Też Polacy, ale żyli w Związku Radzieckim. Pani Halina opowiadała, jak to książki przywoziło się z Polski, bo nie dało się nic na Litwie dostać. Przemycone książki były pożniej czytane kolejno przez całą inteligencję. Więc może wcale tak ciężko nie było w tym PRL-u – z pewnością Polacy na Litwie mieli gorzej. Piękne jest to, że pani Halina cały czas czuje się Polką, kocha Polskę i interesuje się wszelkimi aspektami, wliczając w to wschodzące polskie gwiazdy tenisa. Panią Halinę i inne panie z Wilna można spotkać 1-go i 2-go listopada na Powązkach, gdzie zbierają na utrzymanie  polskich cmentarzy w Wilnie. Drodzy Warszawiacy – nie skąpcie więc grosza!

Kolejne wpisy litewskie wkrótce, choć muszę przyznać, że dziwnie mi się pisze o Wilnie siedząc w Marrakeszu 🙂

Na zakończenie ładny obrazek - katedra z pomnikiem Giedymina

Na zakończenie ładny obrazek – katedra z pomnikiem Giedymina

Categories: Podróż | Tagi: , , , , , , , | Dodaj komentarz

Mam kota w głowie…

Czas na pierwsze wrażenia z Litwy. Siedzę w Kownie u gospodarza z Couchsurfing’u i powoli się szykujemy do piątkowego wyjścia na miacho 🙂 Dzisiaj odejdę trochę od tematyki bloga i poświęcę parę słów miejscowej faunie. Otóż w czasie wizyty u Pani Haliny Jotkiałło w Wilnie (opis tej wizyty wkrótce) poznałem czterech współmieszkańców Pani Haliny. Wileńskie koty rozumiejące tylko po polsku (no bo przecież z dobrego polskiego domu pochodzą 🙂 )

Nie wiem czy macie wśród swoich znajomych ludzi, którzy robią zdjęcie każdemu napotkanemu kotkowi? Ja kiedyś tak nie miałem, ale jakoś mnie te kotki urzekły. One bardzo szybko się ze mną oswoiły, co według Pani Haliny znaczy, że jestem dobrym człowiekiem 🙂 Aha, jeszcze jedno, Pani Halina nie jest starą panną (na co mogłaby liczba kotów wskazywać) 🙂

Kiedy czytam te słowa przed opublikowaniem, nie mogę się powstrzymać od wymawiania ich z wileńskim akcentem 😀

Oto i wileńska kocia kolekcja (wszystkie kotki przygarnięte przez Panią Halinę):

Agata - bardzo towarzyska, po pięciu minutach już mi się pakowała na kolana

Agata – bardzo towarzyska, po pięciu minutach już mi się pakowała na kolana

13-letnia Elza. Była zawstydzona bo zdarzyło się jej popuścić w domu :)

13-letnia Elza. Była zawstydzona bo zdarzyło się jej popuścić w domu 🙂

Seweryn - co chwilę gdzieś znikał - Pani Halina myśli, że chodzi gdzieś spać, ja myślę, że wyrywał się na dziewczynki :)

Seweryn – co chwilę gdzieś znikał – Pani Halina myśli, że chodzi gdzieś spać, ja myślę, że wyrywał się na dziewczynki 🙂

Jeszcze rano pamiętałem jego imię - uciekło mi, ale wróci. Bardzo płochliwy, i nie miał ogona, tylko kikutek, już tak był znaleziony

Kasia – bardzo płochliwa i nie miała ogona, tylko kikutek, już taka była znaleziona – ludzie się pytają co to za rasa z takim krótkim ogonem 🙂

Categories: Podróż, Różności | Tagi: , , , , , , | Dodaj komentarz

Stwórz darmową stronę albo bloga na WordPress.com.

%d blogerów lubi to: